Witold Wieczorek: Katastrofa górnicza w kopalni Renard/Ludmiła

Ludwik Mauve, zarządzający majątkiem Sielce-Modrzejów, a od 1884 Gwarectwem Hrabia Renard, zdawał sobie sprawę z ograniczonych możliwości jej rozwoju. W związku z tym uruchomił kilka nowych kopalń (Wilhelmina, Joanna) a przede wszystkim zarządził zgłębianie szybów Renard i Eulenburg. Szyby te dały początek przeszłej kopalni Hrabia Renard (tak, nosiła tę samą nazwę co kopalnia, w której doszło do katastrofy), nazwanej następnie Sosnowiec, a przez krótki czas Stalin. Kopalnia wrosła w przemysłowy krajobraz miasta, stanowiąc miejsce zatrudnienia dla tysięcy górników przez niemal 120 lat.

Gwarectwo nie zapomniało o kopalni Ludmiła. Rosnące zapotrzebowanie na węgiel w przededniu I wojny światowej i na początku lat 20. XX wieku przyczyniło się do podjęcia prób jej odwodnienia i ponownego uruchomienia. Były one jednak nieudane, mimo znaczących nakładów finansowych i zbudowania nowej części powierzchniowej kopalni. Te niepowodzenia wpłynęły zapewne na podtrzymanie złej sławy kopalni, jako miejsca straszliwej katastrofy. Kopalnia Ludmiła została odtopiona w końcu lat 50. XX wieku. Jej szyby zasypano pod koniec lat 90., wraz z likwidacją kopalni Niwka-Modrzejów, do której rejon Ludmiła należał w okresie powojennym.

Do sprostowania pozostaje tylko jedno: usunięcie katastrofy w sosnowieckiej kopalni Ludmiła z pierwszego, jakże mało chlubnego miejsca, wśród najtragiczniejszych wydarzeń w historii polskiego górnictwa.

 

                                                                                                       Witold Wieczorek

                                                                                            współpraca: Włodzimierz Wieczorek

 

Bibliografia (wybór):

  1. Źródła archiwalne:

 

  1. Archiwum Państwowe w Katowicach:

– Gwarectwo Hrabiego Renard w Sosnowcu 1712-1945 [1950],

– Akta Gminy Zagórze 1832-1951,

– Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Zagórzu, dawniej w Niwce [1898-1825] 1826-1909,

  1. Archiwum Państwowe w Łodzi:

– Rząd Gubernialny Piotrkowski [1807-1866] 1867-1917.

 

  1. Czasopisma i publikacje:
  1. Kurjer Warszawski, Rocznik 1871, 1872, 1880,
  2. Gazeta Warszawska, Rocznik 1871, 1880,
  3. Wiek, Rocznik 1876, 1880,
  4. Tydzień, Rocznik 1879, 1880,
  5. Gazeta Handlowa, Rocznik 1880,
  6. Gazeta Przemysłowo-Rzemieślnicza, Rocznik 1872, 1875,
  7. A. Niemojewski, Listopad, Lwów 1896.

[1] Właściwa nazwa kopalni to Hrabia Renard, tym nie mniej ze względu na powszechne używanie nazwy Ludmiła, jak również fakt topograficznego określenia tego miejsca jako Ludmiła, w artykule stosowana jest ta druga nazwa.

[2] Rabunek w górnictwie – usuwanie podparcia stropu podziemnego wyrobiska eksploatacyjnego.

[3] Kurzawka – luźne lub spoiste grunty, które przy odpowiednich warunkach, takich jak na przykład duże nawodnienie, zachowują się jak ciecze w całej swojej masie. To także drobnoziarnisty luźny osad, np. piasek lub muł nasycony wodą pod znacznym ciśnieniem.

Strony: 1 2 3

Bear